بهترین روش های جراحی برداشتن سنگ کیسه صفرا ورژیم غذایی بعد از جراحی

کیسه صفرا کیسه کوچکی است که مایع صفراوی یا زردآب را در خود نگه می‌دارد، مایع صفرا نوعی شیره گوارشی است که کبد آن را برای تجزیه چربی‌های موجود در غذاهای مصرفی تولید می‌کند. کیسه صفرا آب را از ذخیره موجود در مایع صفرا جذب می‌کند تا زمانی که مایع بسیار غلیظ شود. غذاهای چرب کیسه صفرا را تحریک می‌کند تا مایع غلیظ صفراوی را در روده کوچک تخلیه کند. سنگ‌های کیسه صفرا سنگ‌های کوچکی‌اند که معمولاً از مخلوطی از کلسترول، رنگدانه صفرا و نمک‌های کلسیم در کیسه صفرا تشکیل می‌شوند. سنگ کیسه صفرا یکی از مشکلات شایع دستگاه گوارشی است. تبلور کلسترول اضافی در مایع صفرا و کامل تخلیه نشدن کیسه صفرا از عللی است که باعث تشکیل شدن سنگ کیسه صفرا می‌شود. سنگ صفرا عموماً مشکلی ایجاد نمی‌کند؛ اما اگر سنگ مجاری صفرا را مسدود کند و عوارضی مانند عفونت یا التهاب لوزالمعده بروز یابد، باید به سرعت برای درمان اقدام کرد. چنانچه سنگ کیسه صفرا درد متوسط تا شدید یا علائم آزاردهنده دیگری را ایجاد کند، جراحی برداشتن سنگ کیسه صفرا (کله‌سیستکتومی) توصیه می‌شود.

اگر سنگ کیسه صفرا علائمی ایجاد نکند، درمان ضرورتی ندارد. اما اگر بیمار دچار حمله سنگ صفرا یا علائم دیگر بشود، پزشک معالج معمولاً درمان را توصیه می‌کند. جراحی درمان معمول سنگ صفرا است که به منظور برداشتن کیسه صفرا انجام می‌شود. علائم پس از برداشتن کیسه صفرا دیگر عود نمی‌کند. تعداد انگشت‌شماری از بیماران نیز برای جلوگیری از بروز عوارض سنگ صفرا تحت جراحی قرار می‌گیرند. روش‌های جراحی سنگ صفرا شامل عمل بسته برداشتن سنگ کیسه صفرا (کله‌سیستکتومی لاپاراسکوپی) یا جراحی باز می‌شود. کیسه صفرا اندامی حیاتی نیست و پس از برداشتن آن مشکلی برای بدن به وجود نمی‌آید. جهت دریافت مشاوره و یا رزرو نوبت جراحی سنگ کیسه صفرا در کلینیک دکتر محمد خانی با شماره ۰۲۱۴۴۰۱۲۱۵۳ تماس بگیرید.

علائم سنگ کیسه صفرا


سنگ صفرا در مجاری صفرا حرکت می‌کند و باعث انسداد آنها می‌شود، در نتیجه فشار داخل صفرا افزایش می‌یابد و علائم متعددی بروز می‌یابد. ازآنجایی که علائم انسداد مجاری صفرا به صورت ناگهانی بروز می‌یابد، از این علائم غالباً با اصطلاح "حمله" سنگ صفرا یاد می‌شود. حملات سنگ صفرا غالباً پس از صرف یک وعده غذای چرب و یا شب‌ها شروع می‌شود. حمله معمول سنگ صفرا با علائم زیر همراه است:

  • درد مداوم در بخش بالای راست شکم که به سرعت تشدید می‌شود و سی دقیقه تا چند ساعت طول می‌کشد.
  • درد در پشت بدن بین دو کتف
  • درد زیر شانه راست

در صورت بروز این علائم باید به سرعت به پزشک مراجعه کرد:

  • دردی که مدتی طولانی، بیشتر از 5 ساعت طول بکشد.
  • حالت تهوع و استفراغ
  • تب، حتی در درجه کم یا لرز
  • زرد رنگ شدن پوست یا سفیدی چشم‌ها
  • دفع مدفوعی به رنگ خاک رس

بسیاری از بیماران دارای سنگ کیسه صفرا علائمی ندارد، در این حالت سنگ صفرا سنگ خاموش نامیده می‌شود. سنگ صفرا عملکرد کیسه صفرا، کبد یا لوزالمعده را مختل نمی‌کند و نیازی به درمان ندارد.

آمادگی قبل از جراحی سنگ کیسه صفرا


آمادگی قبل از جراحی سنگ صفرا، برخلاف بعضی جراحی‌ها تنش‌زا و پردغدغه است؛ اما اگر بیمار توصیه‌های زیر را رعایت کند، بدون مشکل برای جراحی آماده می‌شود:

  • بیمار باید از نیمه شب قبل از جراحی دیگر هیچ چیزی، حتی آدامس، قهوه و آب نبات نخورد.
  • بیمار باید شکم و ناحیه شکم را شب قبل از جراحی یا صبح روز جراحی با صابون آنتی باکتریال شستشو دهد تا باکتری‌های سطح پوست کاهش یابد. ممکن است پزشک معالج محلول مخصوصی را به بیمار بدهد. بیمار باید ناحیه را به خوبی بساید و کاملاً آب بکشد.
  • بیمار باید از خوردن غذاهای تند، پرادویه، چرب یا سنگین خودداری کند تا دچار حمله نشود. هرچند این غذاها تنها محرک‌های حمله نیستند، اما پرهیز از آنها از شروع درد جلوگیری می‌کند.
  • ازآنجایی که بیماران دچار سنگ صفرا غالباً فیبر کافی از رژیم غذایی خود دریافت نمی‌کنند، بهتر است غذاهای سرشار از فیبر میل کنند تا سیستم گوارشی عملکرد مناسبی داشته باشد.

عمل سنگ کیسه صفرا


جراحی برداشتن کیسه صفرا یا کله‌سیستکتومی، یکی از متداول‌ترین جراحی‌هایی است که بر روی بزرگسالان انجام می‌شود. کیسه صفرا اندامی حیاتی نیست، یعنی این که بیمار پس از خارج کردن کیسه صفرا نیز می‌تواند بدون مشکل به زندگی خود ادامه دهد. پس از برداشتن کیسه صفرا، مایع صفراوی از طریق مجاری صفرا و کبد از کبد خارج می‌شود و به جای آن که در کیسه صفرا ذخیره شود، مستقیماً وارد دوازدهه می‌شود.
جراحی برداشتن کیسه صفرا به دو روش انجام می‌شود.

کله‌سیستکتومی لاپاراسکوپی

جراح برای انجام جراحی لاپاراسکوپی کیسه صفرا، برش‌های بسیار ظریفی را روی شکم ایجاد می‌کند و لوله باریکی به نام لاپاراسکوپ را وارد شکم می‌کند که دوربین کوچکی در انتهای آن قرار دارد. دوربین تصویر بزرگنمایی شده از داخل بدن را به نمایشگر می‌فرستد تا جراح بتواند اندام‌ها و بافت‌ها را از نزدیک ببیند. جراح با توجه به تصاویر نمایشگر، با تجهیزاتی ظریف کیسه صفرا را از کبد، مجاری صفراوی و ساختارهای دیگر جدا می‌کند. سپس جراح کیسه صفرا را با لیزر یا الکتروکوتر جدا می‌کند و آن را از راه برش‌های کوچک از بدن خارج می‌کند. این عمل معمولاً تحت بیهوشی عمومی انجام می‌شود. اکثر جراحی‌های کیسه صفرا به روش بسته و لاپاراسکوپی انجام می‌شود. بسیاری از جراحی‌های لاپاراسکوپی به صورت سرپایی انجام می‌شود، یعنی این که بیمار همان روز عمل ترخیص می‌شود. همچنین بیمار معمولاً می‌تواند فعالیت‌های معمول خود را ظرف یک هفته ازسربگیرد.

جراحی باز کیسه صفرا

جراحی باز کیسه صفرا زمانی انجام می‌شود که کیسه صفرا به شدت ملتهب و عفونی باشد یا انجام عمل بسته مناسب نباشد. اکثر موارد جراحی باز از همان ابتدا برنامه‌ریزی می‌شود. درهر حال اگر جراح حین عمل لاپاراسکوپی به مشکل بربخورد، رویکرد باز را انتخاب خواهد کرد. در این شرایط جراح برای حفظ ایمنی بیمار روش جراحی را از بسته به باز تغییر می‌دهد. جراح برای انجام عمل باز برشی به طول 6 ـ 4 اینچ را روی شکم ایجاد می‌کند تا بتواند کیسه صفرا را خارج کند. عمل معمولاً تحت بیهوشی عمومی انجام می‌شود و بیمار باید حدود یک هفته در بیمارستان بستری شود. بیماران می‌توانند فعالیت جسمی را پس از تقریباً یک ماه شروع کنند.

مراقبت‌های بعد از عمل کیسه صفرا


پس از آن که جراح برش‌ها را بخیه زد، بیمار به آهستگی به هوش می‌آید و لوله تنفسی برداشته می‌شود. سپس بیمار به اتاق ریکاوری منتقل می‌شود و تا زمان از بین رفتن اثر داروی بیهوشی تحت نظر قرار می‌گیرد تا نشانه‌های درد، تغییر در علائم حیاتی یا بروز عوارض ناشی از جراحی به سرعت تشخیص داده شود. اگر هیچ عوارضی مشاهده نشود و بیمار به هوش بیاید، بیمار یک تا دو ساعت پس از جراحی به بخش منتقل می‌شود. اکثر بیماران 24 ساعت پس از جراحی ترخیص می‌شوند تا باقی دوران بهبود را در منزل بگذرانند و فعالیت‌های معمول خود را ظرف کمتر از یک هفته ازسربگیرند. البته برای انجام فعالیت‌های بدنی سنگین‌تر باید مدت بیشتری صبر کرد. درصد اندکی از بیماران باید تا چند هفته پس از جراحی رژیم غذایی کم چرب و سرشار از فیبری را رعایت کنند تا پس از غذا خوردن دچار ناراحتی و اسهال نشوند. اگر اسهال علی‌رغم تغییر رژیم غذایی ادامه داشته باشد، باید به جراح اطلاع داد. برش‌های جراحی به مراقبت چندانی نیاز ندارد و باید حین استحمام با آب و صابون تمیز شود. اگر زخم با باند خودچسب بسته شده باشد، باند خود به خود می‌افتد یا این که جراح باند را مانند بخیه در مطب جدا می‌کند. هرگونه ترشح یا قرمزی قابل ملاحظه زخم باید به سرعت به جراح اطلاع داده شود.

رژیم غذایی بعد از عمل جراحی سنگ کیسه صفرا


توصیه‌های مربوط به تغذیه و مراقبت پس از جراحی کیسه صفرا شامل موارد زیر می‌شود:

  • بیمار باید غذاهای کم چربی مانند غذاهای سرشار از امگا 6 و امگا 3 میل کند. فقط از روغن‌های سبزیجاتی مانند روغن زیتون استفاده کند و این روغن‌ها را فقط برای سالاد و نه برای پخت و پز مصرف کند.
  • لبنیات باید یک ماه پس از جراحی مصرف شود.
  • سبزیجاتی مانند گوجه فرنگی، کرفس، هویج، سیب زمینی شیرین، خیار، بامیه، سیر و پیاز و آب سبزیجات باید در رژیم پس از جراحی گنجانده شود.
  • مصرف لیمو، انگور و سیب توصیه می‌شود.
  • ماهی پوست گرفته و مرغ گریل شده غذای مناسبی برای پس از عمل سنگ صفرا است.
  • بیمار باید پس از عمل کیسه صفرا آب آشامیدنی را بجوشاند و تصفیه کند.
  • مصرف تخم مرغ، پرتقال، مارگارین، غذاهای آماده، غذاهای دارای طعم دهنده‌های مصنوعی و نگهدارنده‌ها، قهوه، شکلات، کلم، نوشیدنی‌های کربنات‌دار، گندم، چاودار و حبوبات پس از عمل کیسه صفرا ممنوع است.
  • بیمار باید غذاهای سبک میل کند و مایعات فراوان بنوشد. لازم نیست که بیمار مصرف غذاهای چرب را به طور کامل متوقف کند، اما باید مصرف این غذاها را به تدریج افزایش دهد. درهر حال بیمار باید درباره تغذیه پس از عمل با پزشک مشورت کند.

عوارض


جراحی کیسه صفرا عوارض جدی به دنبال ندارد، اما ممکن است مجاری صفراوی آسیب ببیند، سنگ صفرا در مجاری صفرا باقی بماند یا اندام‌های پیرامونی صدمه ببیند.

به این پست امتیاز دهید.
بهترین روش های جراحی برداشتن سنگ کیسه صفرا ورژیم غذایی بعد از جراحی
4.5 از 2 رای